Czy Polska to kraj tradycjonalistów?

Starsi ludzie ciągle narzekają, ze młodzi nie przywiązują wagi do narodowych tradycji, że te obyczaje nic dla nich nie znaczą. Dla poprzednich pokoleń czymś nie do pomyślenia było zaniedbanie jakiegoś rytuału, zrobienie czegoś inaczej, niż przodkowie robili to do tej pory. Dzisiaj powoli odchodzi się od wielu tradycyjnych zachowań. Jest to efektem nie tylko mijającego czasu, ale także zmieniających się osobowości, czasem może braku czasu, a na pewno coraz częściej po prostu brakiem wiedzy na ten temat. Skąd dzieci i młodzież mają czerpać wiedzę o tradycji, skoro w ich domach rodzinnych mało kto ma czas zajmować się takimi sprawami? Nic dziwnego, że z roku na rok tradycja upada. Czy powinno tak być? Czy należy przeciwdziałać, czy raczej uznać, że to zwyczajna kolej rzeczy? Z pewnością nie jesteśmy w stanie zachować całej gamy naszych ludowych zwyczajów. Jednak na pewno warto się postarać i nie niszczyć tego, co nasi przodkowie budowali przez całe lata. Bądźmy dumni z naszych tradycji, i nie zapominajmy o niej.

Tradycje a globalizacja.

Dzisiaj żyjemy w takim świecie, w którym granice nie są już przeszkodą ani dla przekazywania informacji, ani dla mieszania się kultur i wzajemnego przenikania się tradycji. Wielu ludzi cieszy się z tego i czerpie z takiego stanu rzeczy wiele korzyści. Jednak jest też spora grupa osób, które są przeciwne takim zmianom. Uważają one, że globalizacja niszczy rodzime kultury poszczególnych krajów, że wpływa ujemnie na wartość sztuki, która staje się coraz bardziej masowa. Cokolwiek by mówić na ten temat, wiadomo, że zmiany te są nieodwracalne. Jedyne co możemy zrobić, to starać się zachowywać nasze tradycje. Tak naprawdę, życie w wielkiej, globalnej wspólnocie nie musi być przeszkodą nie do pokonania. Z jednej strony, wszystko na świecie zaczyna się upodabniać do siebie, z drugiej jednak, możemy zwracać uwagę na swoją odrębność. Organizuje się przecież wiele festiwali, na których członkowie ogromnych wspólnot, takich choćby jak Unia Europejska, dzielą się nawzajem swoim dorobkiem kulturowym. Doceńmy takie inicjatywy.

Stereotypy

W Polsce od lat występuje wiele stereotypów. Są często one uwarunkowane wydarzeniami historycznymi, dlatego działają niekiedy tylko w obrębie naszego kraju. Jakie to stereotypy? Zwykle dotyczące różnych narodowości. Na przykład, przeciętnemu Polakowi Niemiec kojarzy się negatywnie, z grubiańskim piwoszem. Niemki według nas są brzydkie, bardziej lubimy Włochów i mieszkańców Hiszpanii. Rosjanie to złodzieje, nieroby i alkoholicy, Francuzi to ludzie zbyt delikatni i przewrażliwieni. O Polakach też funkcjonuje wiele stereotypów, niestety często niepochlebnych. Musimy pamiętać, że stereotypy to niejednokrotnie bardzo krzywdzące i nieprawdziwe opinie, opierające się na uprzedzeniach. Zazwyczaj nawet nie wiemy, z czego wynikają, ale mimo tego podchodzimy do ludzi, o których mówią z odpowiednim nastawieniem. Nie powinno tak być. Stereotypy mają bardzo ujemny wpływ na stosunki między narodami, prowadzą do nietolerancji, a czasem nawet, w skrajnych przypadkach, mogą stać się przyczyną agresji. Naszym wspólnym zadaniem jest dbanie, by stereotypy traktować z przymrużeniem oka. Wtedy wszystkim nam będzie żyło się lepiej.

Gdzie możemy poznawać polskie tradycje?

Nie ma wątpliwości, że wśród nas znalazłoby się wiele osób, pragnących poznać nasze tradycje. Niejedną osobę odstraszają nieciekawe formy proponowane przez niektóre muzea. Lekcje historii czy kultury kojarzą się nam nierzadko ze szkolnymi czasami, kiedy to, zagrożeni złą oceną musieliśmy z wymuszoną uwagą śledzić nudne wystawy. Zdarzało się nawet niekiedy, że eksponaty były niepodpisane, nieuporządkowane. Wizyta w takim muzeum była dla wielu dzieci udręką i zaraz po wyjściu z niego wszystko wylatywało im z głowy. Pora, by przełamać takie stereotypowe myślenie. Zwiedzanie wcale nie musi być nudne. Po pierwsze, dzisiejsze muzea w dużej przewadze są bardzo nowoczesne. Ciekawy dobór eksponatów, atrakcyjny wystrój sal, często towarzysząca wystawie muzyka – to wszystko sprawia, że wszystkie nasze zmysły są poruszone, i łatwiej zapamiętujemy niezbędne informacje. Ogromną popularnością cieszą się muzea interaktywne, gdzie obejrzymy filmy, posłuchamy muzyki, obejrzymy zdjęcia. Oprócz muzeów, czekają na nas liczne domy kultury, organizujące nie tylko wystawy, ale też liczne imprezy okolicznościowe dla całych rodzin, pikniki, na których możemy poczuć się jak, np. Rzeczpospolitej sarmackiej i wiele atrakcyjnych happeningów.

Tradycyjne święta

Na pewno możemy do nich zaliczyć na przykład Wigilię Bożego Narodzenia. Każdy, kto choć raz spędzał wigilię za granicą z pewnością pamięta swoje rozczarowanie. Nigdzie poza Polską nie ma takiego klimatu. Kto z nas nie wspomina z sentymentem wigilijnych pierogów z grzybami, smażonego karpia i pierniczków, zdobionych pięknie kolorowym lukrem. Komu wigilia w dzieciństwie nie kojarzyła się właśnie z dwunastoma postnymi potrawami, siankiem pod obrusem, czy talerzem oczekującym cierpliwie na nieznajomego gościa? Tych wszystkich wspaniałych obyczajów, sprawiających, że czujemy się jak w bajce, na próżno by szukać w innych krajach. Tam święta spędza się ze znajomymi w knajpie, czy na zakupach w ogromnych centrach handlowych. Z pewnością jest to bardziej nowoczesne, ale czy nie warto spędzić tych chwil w spokoju, w gronie tych, którzy są nam najbliżsi? Z podobnym namaszczeniem celebrujemy w Polsce święta Wielkiej Nocy. Szykujemy święconkę, zdobimy ją zielonymi gałązkami. Dzieci uwielbiają barwić pisanki, dekorować stół, pleć palmy na Niedzielę Palmową. W Wielką Sobotę pracowicie lukrujemy tradycyjne baby. Naprawdę warto poświęcić trochę więcej czasu – przyniesie to wiele radości nam i naszym bliskim.

Młodzież a tradycje.

Nie da się zaprzeczyć, że coraz mniejszą wagę młodzież przywiązuje do zachowywania obyczajów, które dla poprzednich pokoleń były jeszcze czymś niesamowicie istotnym. Jednak nie można powiedzieć, że przeszłość młodych ludzi nie obchodzi, albo, że ją lekceważy. Dowodem na to mogą być chociażby liczne organizacje harcerskie, skupiające ogromne rzesze młodzieży, a także dzieci. W tych organizacjach uczą się oni historii, tradycji, a również mają aktywny udział w takich akcjach jak wspieranie muzeów, czy renowacji zabytkowych miejsc. Nie tylko harcerze, ale także inni wolontariusze pomagają w takich sytuacjach. Istnieją także inne miejsca, gdzie młodzież spotyka się, by kultywować tradycje. Elitarne korporacje męskie dla studentów są miejscem, gdzie młodzi mężczyźni rozmawiają na tematy historyczne, polityczne, a także śpiewają patriotyczne pieśni i dążą do samodoskonalenia. Wbrew pozorom, wśród młodzieży wiele jest osób o konserwatywnych poglądach, dla których przeszłość jest równie ważna jak przyszłość. Dbają one o to, by to, co dla naszego kraju najważniejsze, nie uległo zapomnieniu, i służyło nam jeszcze długo.

Tradycyjna kuchnia.

Kilka lat temu zapanowała istna moda na kuchnie z najdziwniejszych zakątków świata. Gospodynie prześcigały się w wyszukanych pomysłach, wydawcy szykowali książki kucharskie „Atlas Świata”, a na ekranach telewizorów zręczni kucharze uwijali się szykując na przykład krewetki po tajwańsku. Mało kto przyznawał się, że lubi tradycyjną, polską kuchnię. Nie było w dobrym tonie podać na uroczystym obiedzie bigos, czy schabowego. Czy ten trend utrzymał się długo? Nic podobnego! W myśl zasady, że to, co naprawdę dobre, wszystko p[przetrzyma, Masze rodzime dania wytrzymały ten trend i dzisiaj cieszą się znów ogromną – i zasłużoną – popularnością. Powstają sieci restauracji serwujących chleb ze smalcem na przystawkę, a golonkę z kapustą jako danie główne. Nikt już nie krępuje się zamawiając zwykłego kotleta i żurek. Okazuje się, że polskie potrawy są cenione za granicą. Zagraniczni goście koniecznie chcą ich spróbować, i oceniają je jako bardzo oryginalne i smaczne. Być może przejadły się już nam po prostu mdłe zupy kremy, czy sałatki, i wolimy cos konkretnego, a takich sytych dań nasza polska kuchnia oferuje ogromnie dużo. Poza tym, okazało się, że wcale nie jest prawdą, iż polska kuchnia jest niezdrowa. Wszystko dobrze – byle z umiarem!